Night mode

ასუქებს თუ არა ხილი?

ასუქებს თუ არა ხილი?
ფონტის ზომა

გაფრთხილება: სპეციფიკური ფიზიოლოგიური პრობლემების შემთხვევაში, ინდივიდუალურად უნდა მოხდეს კვების რაციონისა და დიეტის შედგენა. ასეთ შემთხვევაში, წინასწარ მიმართეთ თქვენს ექიმს.

ზაფხულის დადგომასთან ერთად, განსაკუთრებით აქტუალური ხდება კითხვა – ასუქებს თუ არა ხილი? მოსაზრებას, რომ ხილის მირთმევამ შესაძლოა წონის მატება გამოიწვიოს, სავარაუდოდ, სამი ძირითადი მიზეზი აქვს:

  1. ნახშირწყლების შიში
  2. შაქრის შემცველობა ხილში
  3. მედიასა თუ სოციალურ ქსელებში გავრცელებული არასწორი მოსაზრებები, რომლებიც პირველ ორ ძირითად მიზეზს ეფუძნება.

სინამდვილეში, ხილი არ ასუქებს. პირიქით, ის მდიდარია ვიტამინებით, მინერალებით, ბოჭკოთი და წყლით და მისი მიღება დადებითად მოქმედებს ჩვენს ორგანიზმზე.

რატომ არ ასუქებს ხილი?

ხილში შემავალი შაქარი ორგანიზმში მოხვედრისას განსხვავებულად იქცევა.

შაქარზე საუბრისას აუცილებელია ერთმანეთისაგან განვასხვავოთ ბუნებრივი და რაფინირებული შაქარი. მაგალითად, ბანანში ბუნებრივი შაქარია, ხოლო დონატში – რაფინირებული, ანუ დამუშავებული.

როდესაც ბუნებრივი შაქრის შემცველ საკვებს მივირთმევთ (მაგალითად, ხილს), შაქართან ერთად დიდი რაოდენობით ბოჭკოს ვიღებთ. ეს ანელებს ორგანიზმში შაქრის დაშლის პროცესს, შედეგად, ამცირებს მათ გავლენას სისხლში შაქარზე და ინსულინის დონეზე. ეს ყველაფერი ამცირებს სხეულის მიდრეკილებას, შეინახოს შაქრისგან მიღებული ენერგია როგორც ცხიმი.

შესაბამისად, ორგანიზმი არ ინახავს ხილისგან მიღებულ შაქარს, როგორც ცხიმს და არ იწვევს გასუქებას

ხილის ჭამით ზედმეტი შაქრის მიღება რთულია

სრულიად შესაძლებელია, ვჭამოთ მთელი შეფუთვა ტკბილეული ან ერთი ფილა შოკოლადი, მაგრამ გაგვიჭირდება იმდენი ხილის ჭამა, რომ მისგან მიღებულმა შაქარმა გაგვასუქოს.  განსაკუთრებით მაშინ, როდესაც მივირთმევთ მთლიან (კანიან) ხილს, რამდენადაც ჩაკბეჩვის, ღეჭვის და მონელების პროცესი თავად არეგულირებს რამდენი ხილის მიღება შეგვიძლია.

ამასთანავე, ერთ-ერთი გამოკვლევის თანახმად, კვების რაციონში ხილის რაოდენობის გაზრდამ არ გამოიწვია წონის მატება. მეორეს მხრივ, სხვა კვლევის მიხედვით, დღის განმავლობაში ხილის მიღების შემცირებამ დადებითად არ იმოქმედა წონის ან გარშემოწერილობის შემცირებაზე.

ხილი შეიცავს ბოჭკოსა და წყალს 

გარდა იმისა, რომ ხილი მდიდარია ვიტამინებით, ის შეიცავს დიდი რაოდენობით ბოჭკოს და წყალს. ამიტომ, ბუნებრივი შაქარი ნაკლებადაა კონცენტრირებული.

მაგალითად:

  • 150 გრამი მარწყვი დაახლოებით 8 გრამ ბუნებრივ შაქარს შეიცავს.
  • 17 ცალი ჟელიბონი (gummy bear) კი – 21 გრამ რაფინირებულ შაქარს.

სწორედ ამიტომ, ისეთი ხილიც კი, რომელიც განსაკუთრებით ტკბილია, არ შეიცავს იმ რაოდენობით შაქარს, რომ მასზე უარის თქმა ღირდეს. ამასთანავე, ყველა ხილი შეიცავს ბოჭკოს, წყალს და ვიტამინებს, რომლებიც ჩვენი ორგანიზმისთვის აუცილებელია.

აქვს თუ არა მნიშვნელობა, როდის მივირთმევთ ხილს? 

ახლა, როდესაც ვიცით, რომ ხილი არ ასუქებს, ჩნდება მეორე კითხვა – აქვს თუ არა მნიშვნელობა დღის რომელ მონაკვეთში მივირთმევთ ხილს. ან უფრო კონკრეტულად – ასუქებს თუ არა საღამოს ხილის მირთმევა.

გავრცელებული მოსაზრებით უმჯობესია ხილის მირთმევა დღის პირველ ნაწილში. ეს აზრი მომდინარეობს თეორიიდან, რომ ხილის (და ნებისმიერი ნახშირწყლის) ჭამა დღის 2 საათის შემდეგ წევს სისხლში შაქრის დონეს, რომელსაც ორგანიზმი ვერ უმკლავდება. ამას კი, წონის მატებამდე მივყავართ.

სინამდვილეში, ჩვენი ორგანიმზი მაგიურად არ გადადის კალორიების წვიდან ცხიმების შენახვამდე, კონკრეტული დროის ან თუნდაც დაძინების შემდეგ.

  • არ არსებობს არავითარი მტკიცებულება, რომ საღამოს ხილის მირთმევა იწვევს წონის მატებას.
  • ასევე, არ არსებობს მტკიცებულება, რომ საღამოს ხილის მირთმევაზე უარის თქმას დადებითი გავლენა აქვს წონაზე.

თუმცა, არსებობს უამრავი მტკიცებულება, რომ ადამიანები, რომლებიც დღის განმავლობაში დიდი რაოდენობით ხილს და ბოსტნეულს მიირთმევენ, ნაკლებად არიან მიდრეკილი წონის მატებისკენ. ხილის მირთმევას სხვა ბევრი სასარგებლო გავლენა აქვს ჩვენს ჯანმრთელობაზე.

როგორც ხედავთ, ხილი არ ასუქებს და მისი მირთმევა დღის ნებისმიერ დროს შეგვიძლია. უფრო მეტიც, ზოგიერთი ხილის საღამოს მირთმევას დამატებითი სარგებელიც აქვს. მაგალითად, ალუბლის დაძინებამდე ჭამა შეიძლება დაგვეხმაროს უკეთ დაძინებაში, რამდენადაც ის შეიცავს მელატონინს, რომელიც გვეხმარება გვქონდეს ღრმა, ხარისხიანი ძილი.

მთავარია, დავიცვათ ორი ოქროს წესი: ჩვენი საკვები რაციონის 80% შევავსოთ ჯანსაღი, ნაკლებად რაფინირებული და მცენარეული საკვებით და დღის განმავლობაში ვიმოძრაოთ, რათა დავხარჯოთ იმაზე მეტი ენერგია, ვიდრე საკვებიდან მივიღეთ.

 

ავტორი: მარიამ რუსიშვილი